“Internet” Nasıl Yazılacak?

Internet mi, internet mi?

Gündemdeki önemli bir dijital konu. Internet cümle içinde nasıl yazılacak? Büyük harfle (Internet) mi, küçük harfle (internet) mi? Yakın zamana dek bu sorunun cevabı büyük harf idi. Ancak AP ajansının geçtiğimiz aylarda 1 Haziran 2016’dan itibaren küçük harfe geçeceğini ilan etmesi, tartışmaları da beraberinde getirdi.

Tartışmaya dahil olanlar ikiye bölünmüş durumda ama büyük çoğunluğu, bütünüyle keyfi nedenlerle büyük harfi (Internet) ve küçük harfi (internet) seçiyor.

Internet Türkçe bir kelime olsaydı, bu sorunun cevabını bulmak kolaydı. Cins isim mi, özel isim mi? Eğer cins isimse internet diye yazmak gerekir. Özel isimse Internet (tartışmaya katılanların bu detayı pek gündeme getirmemesi, İngilizce’de de böyle bir kural olup olmadığı konusunda beni düşündürmedi değil).

Peki Internet özel isim mi, cins isim mi? Cins isim, birden çok olabilen şeyler için, özel isim eşsiz olan şeyler için kullanılır. Örneğin elma cins bir isimdir. Ama Elma A.Ş. diye adı elma olan bir firmayı işaret etmek gerekirse, özel isim olur ve Elma olarak yazılır.

Peki tek olduğu halde cins isim gibi muamele gören şeyler yok mu? Örneğin güneş. İçinde bulunduğumuz sistemde tek bir güneş var. Ama Güneş değil de güneş şeklinde yazıyoruz.

Internet de kavram olarak irili ufaklı müstakil ağların birbiri ile iletişim kurar hale gelmesi sonucu oluşmuş eklektik yapıya verilen isim. Yani alternatif bir Internet olamaz.

Mı acaba?

Örneğin bir ülke, şehir veya kullanıcı grubu çıksa ve dese ki biz şu şu sebeplerden dolayı şu şu standardlarda müstakil bir ağ kuracağız ve şu şu kurallara uyan diğer ağları da internete dahil olmadığı sürece bünyemize dahil etmeye yeşil ışık yakacağız.

Bu durumda yeni bir eklektik ağ oluşmuş olur. Internet gibi o da ağların ağı ünvanını alır.

Bu demektir ki “internet” aslında bir cins isimdir. Sadece lojistik sebeplerden dolayı, ondan ikinci bir tane yoktur.

Aslında bu son tümce de tam doğru değil. Çünkü uzun zamandır, Internet/2 denilen müstakil başka bir ağ var. Bu ağ gelişmekte olan teknolojiler için deneysel olarak kuruldu ve temelde ABD’nin kar amacı gütmeyen kamusal kurumlarını birbirine bağlıyor.

Eğer Internet özel isim olsaydı, bu yeni ağa başka bir isim verilmesi gerekmez miydi? Oysa Internet/2 ismi bile internetin bir cins isim olduğunu gösteriyor. Bizim kullandığımız birincisi, bu ise ikincisi.

Yoksa kim çocuklarına Evlat, Evlat/2, Evlat/3 diye isim verir.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s